Nếu bốn ngọn núi đá cao chạm mây từ bốn phía lăn tới nghiền nát mọi sinh linh, đại vương sẽ làm gì? Kinh Ví Dụ Núi Đá (SN 3.25) là lời nhắc của Đức Phật với vua Pasenadi: già và chết đang lăn tới, chỉ còn việc sống đúng Pháp.
Ví dụ sáu con vật (SN 35.247): rắn, cá sấu sông, chim, chó, chó rừng và khỉ bị buộc chung một nút, mỗi con kéo về một phía; chỉ khi được cột vào một chiếc cột vững chắc, chánh niệm về thân, chúng mới chịu đứng yên.
Kinh Upanisa (SN 12.23) nối mười hai chi duyên khởi với con đường giải thoát: khổ làm duyên cho tín, rồi hân hoan, hỷ, khinh an, lạc, định, như thật tri kiến, nhàm chán, ly tham, giải thoát và trí biết sự đoạn tận.
Kinh Kaccānagotta (SN 12.15) định nghĩa chánh kiến: thấy đúng sự sinh khởi và đoạn diệt của thế gian thì không còn kẹt vào “có” hay “không”, và Như Lai thuyết pháp theo con đường ở giữa bằng duyên khởi.
Một chiếc ách có một lỗ trôi giữa đại dương, một con rùa trăm năm mới nổi lên một lần. Kinh Lỗ Ách (SN 56.47) dùng hình ảnh ấy để nói về sự khó được của thân người, và lý do sâu xa: chưa thấy Bốn Thánh Đế.
Kinh Ví Dụ Rắn Độc (SN 35.238) kể chuyện một người bị bốn con rắn độc, năm kẻ thù, một sát thủ ẩn mặt và bọn cướp truy đuổi, phải kết bè vượt dòng nước lớn. Chính Đức Phật giải nghĩa từng hình ảnh: tứ đại, năm uẩn, hỷ tham, sáu xứ, Bát Chánh Đạo và Niết-bàn.
Tương Ưng Sakka (SN 11) gồm 25 kinh về vua trời Sakka. Trọng tâm là bảy cấm giới (vatapada) Sakka thọ trì khi còn làm người: nuôi cha mẹ, kính bậc trưởng thượng, nói lời hòa nhã, không nói hai lưỡi, bố thí, nói thật, không sân.
Đức Phật cầm một nắm lá siṃsapā và hỏi: lá trong tay nhiều hay lá trong rừng nhiều? Kinh Nắm Lá (SN 56.31) giải thích vì sao Ngài chỉ dạy Tứ Thánh Đế, dù điều Ngài biết thì nhiều hơn rất nhiều.
Kinh Cây Kiṃsuka (SN 35.245) giải thích vì sao bốn vị Tỳ-kheo trả lời bốn cách khác nhau mà đều đúng về “cái thấy khéo thanh tịnh”, rồi khép lại bằng ví dụ thành trì sáu cửa với người gác cổng là chánh niệm.
Kinh Sudatta (SN 10.8) kể đêm trưởng giả Anāthapiṇḍika vượt bóng tối ra rừng Sītavana để gặp Đức Phật lần đầu, được dạ-xoa Sivaka khích lệ “tiến lên, đừng lui”, và được Đức Phật gọi đúng tên thật: “Hãy đến, Sudatta”.