Ba Phẩm Của Trường Bộ: Sīlakkhandha, Mahā Và Pāthika Vagga

Ngôi bảo tháp giữa ba nhóm sen lúc hoàng hôn với hai vị Tỳ-kheo ngồi hai bên, minh họa ba phẩm Sīlakkhandha, Mahā, Pāthika của Trường Bộ

Trường Bộ gồm 34 kinh chia thành ba phẩm: Sīlakkhandhavagga (DN 1–13), Mahāvagga (DN 14–23) và Pāthikavagga (DN 24–34). Bài viết đối chiếu cách bản Pāli tự khép mỗi phẩm, đặc điểm từng phẩm và danh sách kinh kèm liên kết.

Tiểu Giới, Trung Giới, Đại Giới (Cūḷa–Majjhima–Mahāsīla) Trong Trường Bộ

Hàng Tỳ-kheo đi khất thực trên con đường đất vàng buổi sáng gần tịnh xá, minh họa Tiểu giới, Trung giới, Đại giới trong Trường Bộ

Tiểu giới, Trung giới và Đại giới (Cūḷasīla, Majjhimasīla, Mahāsīla) là ba đoạn giới được trình bày đầy đủ trong Kinh Phạm Võng (DN 1) và Kinh Sa-môn Quả (DN 2). Bài viết phân tích nội dung từng phần và vì sao cùng một văn bản lại mang hai ý nghĩa khác nhau trong hai kinh.

Kinh Thập Thượng (Dasuttara Sutta, DN 34): Pháp Số Từ Một Đến Mười Do Tôn Giả Sāriputta Thuyết

Bóng dáng vị Trưởng lão ngồi thuyết pháp cho chư Tỳ-kheo bên hồ sen Gaggarā gần Campā, minh họa Kinh Thập Thượng DN 34

Kinh Thập Thượng (DN 34) là bài kinh cuối cùng của Trường Bộ: Tôn giả Sāriputta sắp xếp một trăm pháp theo mười câu hỏi lặp lại cho mỗi con số từ một đến mười, khép lại bằng mười pháp của bậc vô học.

Kinh Udumbarika Sư Tử Hống (DN 25): Khổ Hạnh Thanh Tịnh Và Khổ Hạnh Cấu Uế

Bóng dáng Đức Phật ngồi trước hội chúng du sĩ bên bờ sông Sumāgadhā lúc chiều, minh họa Kinh Udumbarika Sư Tử Hống DN 25

Kinh Udumbarika (DN 25) cho thấy Đức Phật không phủ nhận thẳng thừng lối khổ hạnh của du sĩ Nigrodha, mà dẫn ông đi từng bậc: từ khổ hạnh cấu uế, đến khổ hạnh thanh tịnh, rồi đến điều “cao hơn và vi diệu hơn” mà Ngài dùng để dạy đệ tử.

Kinh Pāthika (DN 24): Thần Thông Không Phải Là Mục Đích Của Giáo Pháp

Tu viện của du sĩ dòng Bhaggava gần Anupiya lúc hoàng hôn, bóng Đức Phật ngồi trò chuyện với một du sĩ – minh họa Kinh Pāthika (DN 24)

Sunakkhatta bỏ Đức Phật vì Ngài không làm phép lạ và không giảng về nguồn gốc thế giới. Kinh Pāthika (DN 24) cho thấy Đức Phật đáp lại thế nào, và vì sao điều quan trọng là giáo pháp có đưa đến diệt khổ hay không.

Kinh Đại Hội (DN 20): Chư Thiên Mười Thế Giới Đến Chiêm Ngưỡng Tăng Đoàn

Đại Lâm gần Kapilavatthu dưới bầu trời sao rực sáng, bóng Đức Phật và các vị Tỳ-kheo ngồi thiền – minh họa Kinh Đại Hội (DN 20)

Trong Đại Lâm gần Kapilavatthu, chư thiên từ mười thế giới tụ hội để chiêm ngưỡng năm trăm vị A-la-hán. Kinh Đại Hội (DN 20) ghi lại bốn bài kệ của chư thiên Tịnh Cư, danh sách các thiên chúng và cuộc tấn công bất thành của ma quân.

Kinh Mahāgovinda (DN 19): Vị Đại Điển Tôn Và Giới Hạn Của Con Đường Phạm Thiên

Hội trường bên dãy núi lúc hoàng hôn, bóng vị Đại Điển Tôn ngồi thiền tâm bi – minh họa Kinh Mahāgovinda (DN 19)

Trong một tiền kiếp, Đức Phật là vị Đại Điển Tôn Jotipāla, người gặp Phạm Thiên và dẫn nhiều người tái sinh cõi Phạm Thiên. Kinh Mahāgovinda (DN 19) cho thấy vì sao con đường ấy vẫn chưa phải là Niết-bàn.

Kinh Janavasabha (DN 18): Tin Tức Từ Cõi Trời Về Các Đệ Tử Đã Mệnh Chung

Ngôi nhà gạch ở Ñātika dưới bầu trời có ánh sáng lớn, bóng Đức Phật ngồi và một vị thần đứng – minh họa Kinh Janavasabha (DN 18)

Vì sao Đức Phật chưa nói về nơi tái sinh của các cư sĩ xứ Magadha? Kinh Janavasabha (DN 18) trả lời bằng tiếng gọi của một vị thần tự xưng là vua Bimbisāra, và bài pháp của Phạm Thiên Sanaṅkumāra trước chư thiên Ba Mươi Ba.